Nowoczesna medycyna w zabytkowym otoczeniu

Wednesday, 08 September 2010 09:44

Europejskie Centrum Zdrowia „Otwock“ - pod taką nazwą
7 września 2010 roku zainaugurowała swoją działalność pierwsza w Polsce klinika o profilu onkologiczno-kardiologicznym.
Mieści się ona w zabytkowych, zaadaptowanych do funkcji szpitalnej, budynkach  Zespołu dawnego Wojskowego Sanatorium Przeciwgruźliczego w Otwocku, przy ulicy Borowej 14/18.  Wszystkie prace dotyczące modernizacji  budynków oraz przystosowania ich do funkcji  medycznych, odbywały się w uzgodnieniu z Barbarą Jezierską Mazowieckim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków.

Obecny kształt dawnej siedziby sanatorium przeciwgruźliczego jest wynikiem współpracy pomiędzy Mazowieckim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków a Dyrekcją Europejskiego Centrum Zdrowia „Otwock“. Dzięki uzgodnieniom konserwatorskim, trwającym od 2005 roku, udało się zachować walory zabytkowe obiektu, przy jednoczesnym spełnieniu standardów nowoczesnej placówki medycznej.

 

Na terenie dzisiejszej kliniki mieściło się Wojskowe Sanatorium Przeciwgruźlicze, które w latach międzywojennych było jednym z trzynastu zakładów leczniczych funkcjonujących na terenie Otwocka. Od 1923 roku przysługiwał mu oficjalny status uzdrowiska oraz opinia jednego z najnowocześniejszych sanatoriów przeciwgruźliczych w calej Polsce.  Wpisem do rejestru zabytków objęta jest spora część zabudowy: między innymi budynek główny,  budynek prosektorium wraz z kaplicą-morgą, wartownia, wieża ciśnień oraz  budynki mieszkalne – wśród nich dawny dom lekarzy oraz budynek administracyjny. Ponadto ochroną konserwatorską objęty jest cały teren dawnego sanatorium.

 

Najcenniejszym elementem wpisanego do rejestru zabytków zespołu jest budynek główny, wzniesiony według projektu  Edgara Norwertha. Ten budynek, wraz z łącznikiem i kuchnią, jest jednym z czołowych przykładów umiarkowanego funkcjonalizmu w architekturze polskiej okresu międzywojennego. Ponadto, jest uznawany za jedno z najlepszych dzieł wybitnego architekta.

 

W 2008 roku Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków wydał pierwsze decyzje odnośnie modernizacji tego obiektu, które stanowiły tym samym bazę dla podjęcia prac oraz dalszych uzgodnień dotyczących terenu zabytkowego sanatorium.  Podczas konsultacji projektowych brano pod uwagę przede wszystkim uwzględnienie bardzo dobrze zachowanej oryginalnej struktury budynku oraz elementów jego pierwotnego wystroju - zarówno zewnętrznego, jak i wewnętrznego, wraz z elementami wyposażenia, posiadającymi wartość dokumentacyjną. W 2008 roku wydane zostało zezwolenie na zabudowę tarasów w szczycie budynku szpitala. W kolejnym roku zdecydowano o wykonaniu zabudowy szklaną ścianą części tzw. „małych tarasów“ . Uzgodniono również remont oraz przeszklenie łącznika pomiędzy budynkiem głównym a kuchnią. Szczegółowym ustaleniom podlegała wymiana tynków zewnętrznych, by możliwie jak najlepiej odtworzyć szlachetną wyprawę terrazytową elewacji budynku.

 

Oprócz najistotniejszego budynku głównego, przy którym prace zostały już zakończone, uzgodnienia konserwatorskie objęły również jego otoczenie. Dzięki temu właściwą opieką i pielęgnacją otoczono leśny teren, decydujący o pierwotnej, uzdrowiskowej funkcji tego miejsca. Dalsze etapy zagospodarowania polegały na realizacji przebiegów dróg dojazdowych wraz z oświetleniem oraz konserwacji alejek  spacerowych i elementów małej architektury. Obecnie trwają  prace przy remoncie i przebudowie między innymi budynku dawnej kuchni  oraz budynku administracyjnego.

Kolejne zabytki Warszawy i Mazowsza

Wednesday, 01 September 2010 09:52

Barbara Jezierska Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków wpisała do rejestru zabytków kolejne dwa obiekty: budynek magazynu warsztatowego kolei warszawsko-terespolskiej, mieszczący się  w Warszawie przy ulicy Lubelskiej 33 oraz willę „Wierzbówek“, położoną w Otrębusach przy ulicy Natalińskiej 8.

Willa "Wierzbówek"

Oba zabytki przedstawiają dużą wartość historyczną jako relikty dawnej zabudowy terenów, na których powstały.

Magazyn warsztatowy jest najstarszym zachowanym w pierwotnej formie budynkiem  linii kolejowej warszawsko-terespolskiej, istniejacym obecnie na stacji Praga.  Jego budowa – według projektu Alfonsa Kropiwnickiego -  przypada na 1868 rok.

W związku z tym, budynek przy Lubelskiej 33 należy do najstarszych zachowanych na warszawskiej Pradze obiektów murowanych. Został uwieczniony na pochodzacej z 1873 roku fotograficznej panoramie Pragi. Satnowi tym element o istotnym znaczeniu dla tożsamości kulturowej dzielnicy.  Jest ponadto jedną z nielicznych zachowanych warszawskich realizacji  projektu architektonicznego autorstwa Alfonsa Kropiwnickiego. Większość z zaprojektowanych przez tego architekta budynków ( takich jak m.in. kamienica przy ul. Rymarskiej 10 czy dom przy ul. Żabiej 3 z płaskorzeźbą P. Malińskiego, przedstawiającą triumf  Cerery ) uległa zniszczeniu podczas II wojny światowej.  W konstrukcji zabytkowego magazynu warszatowego kolei warszawsko-terespolskiej w stanie nienaruszonym przetrwała drewniana więźba dachowa z 1863 roku oraz oryginalna stolarka okienna.

Willa „Wierzbówek“ położona jest na terenie zalesionej działki, w której głębi znajdują się dwa groby żołnierzy polskich, poległych w czasie II wojny światowej.  Budynek położony jest w obrębie dawnego majątku Natalin, który swoja nazwę zawdzięcza Natalii – małożonce zalożyciela majątku – Stanisława Scholtze, właściciela wytwórni wódek i win. Nazwa „Wierzbówek“, według lokalnej tradycji,  wywodzi się od nazwiska pierwszej właścicielki – Wandy Wierzbowskiej.

Wybudowana najprawdopodobniej w latach 20-tych XX w. willa, stanowi przykład popularnego w tym okresie stylu dworkowego. Ponadto przedstawia dużą wartość historyczną jako relikt przedwojennej zabudowy Otrębus a jednocześnie posiada niewątpliwe  walory artystyczne ze względu na malowniczą, mocno urozmaiconą bryłę architektoniczną.

Wewnątrz zabytkowej willi zachowały się elementy pierwotnego wyposażenia w postaci schodów drewnianych z balustradą, posadzki ceramicznej oraz pozostałości pieca kaflowego.

 

Zapraszamy na piknik edukacyjny

Wednesday, 25 August 2010 10:28

„Jak dawniej bywało” –  do przekonania się o tym zachęcają  Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków wraz z Dzielnicą Bemowo. Okazją ku  temu będzie rodzinny piknik edukacyjny, który odbędzie się 19 września 2010 roku w Forcie Bema pomiędzy godziną 13:00 a 17:00. Zaproszenie skierowane jest do dzieci i młodzieży w wieku od 5 do 18 lat oraz ich rodziców.

W myśl zasady „Bawiąc – Uczyć” impreza ma na celu popularyzację ochrony zabytków oraz kształtowanie świadomości tradycji historycznej otaczającej nas na co dzień. Ma uwrażliwić na urok minionych epok i przekonać, że nie są one martwym i niedostępnym reliktem przeszłości, ale wciąż żywym źródłem inspiracji.

 

Piknik tworzyć będą stoiska warsztatowe, które nie tylko przybliżą specyfikę dawnych rzemiosł, ale będą również okazją do zapoznania się z nimi w praktyce.

Uczestnicy będą mieli możliwość własnoręcznego wylepienia oraz ozdobienia glinianych naczyń podczas warsztatu ceramiki.

Będą mogli zapoznać się z dawnymi technikami tkackimi oraz procesem barwienia tkanin i wełny. Zdobyte doświadczenia będą mieli szansę wykorzystać podczas własnoręcznego wykonania fragmentu tkaniny w postaci krajki.

Podobnie jak podczas warsztatu czerpania papieru oraz iluminacji ksiąg inicjałami i miniaturami gotyckimi.

Kontynuacją  dawnych technik malarskich będzie próba własnoręcznego malowania ikon oraz warsztat  heraldyki, polegający na malowaniu tarcz herbowych i emblematów.

Po upieczeniu na blasze podpłomyków z własnoręcznie zmielonej mąki

będzie można wziąć udział w warsztacie wyrobu łuków i strzał a następnie zmierzyć się w turnieju łuczniczym.

Tego dnia do Fortu Bema zawita także drużyna wojów średniowiecznych z pokazem walk oraz prezentacją dawnych obyczajów, broni i ubioru.

Będzie również okazja obejrzenia zabytkowych samochodów, poznania zasad ich działania oraz tła historycznego epoki, w której powstały.

Przybliżone zostaną zasady dawnych  gier planszowych i plenerowych. Przeprowadzona zostanie również gra miejska oraz  zwiedzanie fortu  połączone z przedstawieniem jego historii i funkcjonowania.

Oprawą muzyczną pikniku będzie koncert zespołu muzyki dawnej

Serdecznie Państwa Zapraszamy

 

 

zdjęcia zapożyczone ze strony www.starozytnicy.org.pl

Patroni medialni: